دوره 2، شماره 3 - ( 12-1404 )
جلد 2 شماره 3 صفحات 56-40 |
برگشت به فهرست نسخه ها
Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
Pourhosein Gilakjani A. (2026). From Technical Management to Critical Leadership: The Scholarly Life, Intellectual Trajectory, and Theoretical Implications of Helen M. Gunter for Education in Iran. SELMJ. 2(3), 40-56.
URL: http://selmj.ir/article-1-79-fa.html
URL: http://selmj.ir/article-1-79-fa.html
پورحسین گیلاکجانی عباس.(1404). از مدیریت فنی تا رهبری انتقادی: زندگی علمی، سیر تحول فکری و دلالتهای نظری هلن ام. گانتر برای آموزش ایران دانش پژوهی در رهبری و مدیریت آموزشی 2 (3) :56-40
دانشیار،گروه آموزش زبان، واحد لاهیجان، دانشگاه آزاد اسلامی، لاهیجان، ایران
چکیده: (142 مشاهده)
رهبری آموزشی در دهههای اخیر، بهویژه در پرتو سیاستهای نئولیبرالی، پاسخگوییمحور و استانداردسازی، دچار تحولاتی بنیادین شده است. در این میان، هلن ام. گانتر بهعنوان یکی از برجستهترین نظریهپردازان رویکرد انتقادی در رهبری آموزشی، با تمرکز بر ابعاد سیاسی، اجتماعی و اخلاقی آموزش، نقش مهمی در بازاندیشی این حوزه ایفا کرده است. هدف پژوهش حاضر، تحلیل زندگی علمی، سیر تحول فکری، مبانی نظری و دیدگاههای انتقادی گانتر و بررسی امکان بومیسازی اندیشههای او در نظام آموزشوپرورش ایران است. پژوهش با رویکرد کیفی و روش تحلیل اسنادی انجام شده و آثار اصلی گانتر (از دهه ۱۹۹۰ تا ۲۰۲۶) مورد بررسی قرار گرفته است. یافتهها نشان میدهد که اندیشههای گانتر در سه دوره اصلی شکلگیری انتقادی (دهه ۱۹۹۰–۲۰۰۰)، بلوغ نظری (۲۰۱۰–۲۰۱۸) و تثبیت مفهومی (۲۰۱۹–۲۰۲۶) قابل تبیین است و متأثر از سنت نظریه انتقادی، فلسفه سیاسی (آرنت، فوکو) و جامعهشناسی قدرت (بوردیو، آدورنو) میباشد. وی با نقد مدیریتگرایی، سیاستزدایی و تکنوکراسی، چارچوبی جامع برای فهم رهبری آموزشی به مثابه کنشی سیاسی و رهاییبخش ارائه کرده است. همچنین، تحلیل وضعیت آموزشوپرورش ایران نشان میدهد که بسیاری از چالشهای موجود (تمرکزگرایی اداری، محدودیت عاملیت حرفهای، ارزیابی کمّیمحور و غلبه رویکرد کنترلی) با محورهای مورد نقد گانتر همپوشانی دارد. بر این اساس، بهرهگیری بومیشده از دیدگاههای وی میتواند به تقویت عدالت آموزشی، افزایش استقلال مدارس، اصلاح نظام ارزیابی و توسعه مشارکت حرفهای منجر شود. نتایج این پژوهش، بر ضرورت توسعه رویکردهای انتقادی بومی در مطالعات رهبری آموزشی تأکید دارد.
واژههای کلیدی: هلن ام. گانتر، رهبری آموزشی انتقادی، سیاست دانش، عملکردگرایی، نئولیبرالیسم در آموزش، تحول فکری، نظام آموزشی ایران، عدالت آموزشی، بومیسازی نظریه انتقادی
ارسال پیام به نویسنده مسئول
| بازنشر اطلاعات | |
 |
این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است. |
